Tag: 19

21 marca to jedna z najbardziej lubianych dat – wtedy zaczyna się wiosna! Przyroda budzi się do życia, dostarczając nam niezwykłych wrażeń z przebywania w lesie, na łące, nad rzeką, …

Aby czerpać z tych możliwości i odnaleźć ślady świeżo przybyłej pory roku, wybraliśmy się z uczniami Szkoły Podstawowej w Wólce Okrąglik na wycieczkę przyrodniczą „W poszukiwaniu wiosny w Nadbużańskim Parku Krajobrazowym”.

Po czym poznać, że nadeszła już wiosna? Zrobiło się cieplej, zniknął śnieg, dzień jest dłuższy, z pąków wychylają się soczyście zielone liście i pachnące kwiaty – odpowiadali młodzi przyrodnicy. Ciepło czujemy na skórze, na liście spoglądamy oczami, kwiaty weselą nasz węch, a co z uszami? Czy i one znajdą dla siebie cos przemiłego wiosną? Młodzi obserwatorzy przyrody zastygli w ciszy…. Ptaki, oczywiście ptaki! Cieszą one nasze uszy piosenkami – samczyki śpiewają, aby skusić samiczki do zainteresowania swoją osobą. Z ptakami związany jest także kolejny bardzo ważny „objaw” wiosny – jest ich teraz o wiele więcej, ponieważ te, których brakowało zimą powróciły już z ciepłych krajów.

W trakcie wycieczki staraliśmy się wyobrazić siebie w roli takich powracających ptaków:

 

Dla wytchnienia w długiej trasie pozwoliliśmy sobie na nieco szybowania:

Lądowanie to tylko pozorny odpoczynek – jako pracowite ptaszki w podskokach uwijaliśmy się jak wróbelki poszukujące jedzenia:

Ptasie sprawy nie są nam obce – przed wycieczką na warsztatach stacjonarnych uważnie przyglądaliśmy się różnym częściom przyrody przez binokulary – między innymi ptasim piórom (zajęcia: „Wstęp do mikroświata”):

Fruwająca tematyka dosięgnęła nas także w odwiedzonym Muzeum Gwizdka w Gwizdałach:

Niektóre gwizdki przedstawiałby bardzo wiernie odtworzone ptasie postacie:

Udało się nam dostać wyżej niż okoliczne tereny, choć nie przy pomocy lotów, a wytrwałej wspinaczki:

Na szczycie malowniczej skarpy mogliśmy podziwiać piękną panoramę rzeki Bug.

To niezwykłe miejsce, gdzie las na wysokiej wydmie styka się z wielką rzeką.

Spoglądając z lasu możemy mieć wrażenie, że zupełnie nagle się on urywa – tak jakbyśmy byli na latające wyspie zieleni:

Znaleźliśmy dowody, że nie jesteśmy jedynymi mieszkańcami takiej „wyspy” – swoje ślady pozostawiły podgryzające drzewa bobry:

Jeszce wiele ciekawych obserwacji poczyniliśmy na naszym przyrodniczym szlaku – polecamy wszystkim takie przyrodnicze poszukiwania – wrażeń na pewno nie zabraknie – szczególnie wiosną!

A może obserwowani będziemy właśnie my?:)

Pisaliśmy już o tym, jak zima może sprzyjać obserwowaniu ptaków – szczególnie tych, które sposobów na przetrwanie chłodów szukają blisko siedzib ludzkich.

 

Motywacją dla podejmowania takich działań może być Zimowe Ptakoliczenie – akcja inicjowana przez Ogólnopolskie Towarzystwo Ochrony Ptaków. Co roku w ostatni weekend stycznia wytrwali ptasi obserwatorzy udają się w teren by liczyć ptaki w parkach, ogrodach i przy domach – czyli zimujące blisko człowieka.

W tym roku do akcji przypadającej na 29 i 30 stycznia przyłączył się MZPK – Nadbużański Park Krajobrazowy wraz z Domem Dziecka w Julinie i Zespołem Szkół w Gwizdałach – wspólnie wybraliśmy się na przyrodnicze wyprawy 23 i 29 stycznia oraz 12 lutego.

23 stycznia w Julinie przygotowywaliśmy się do obserwacji poznając najczęściej goszczące w naszych ogrodach ptaki i ucząc się posługiwania przewodnikami i atlasami ptaków.

Potem wyruszyliśmy na obserwację. Niestety z powodu zachmurzenia zmrok zapadał bardzo szybko, a wkrótce zaczął padać intensywny śnieg, co utrudniło ptasie podglądanie – pogorszyła się widoczność, ptaki skryły się w swoich schronieniach, a wkrótce i my tak jak one, zaczęliśmy marzyć o ciepłym miejscu osłoniętym od wiatru i zacinającego śniegu.

Po powrocie analizowaliśmy formularze przygotowane przez NPK, które wypełnialiśmy w terenie. Opis warunków obserwacji – m.in. pogody, pozwoli nam na wyciągnięcie wartościowych wniosków i miarodajne porównanie z kolejnymi obserwacjami – zdecydowaliśmy się na powtórzenie ornitologicznej wycieczki 12 lutego i – oczywiście – za rok.

Tego dnia również powitał nas siarczysty mróz i śnieżne zaspy, ale poziom optymizmu podnosiło wyglądające Słońce. Wśród pozbawionych liści drzew obserwowaliśmy przykryte śnieżną kołderką ptasie gniazda – będziemy pamiętali, gdzie warto kierować wzrok na wiosnę – aby podglądać życie ptasiej rodziny w jej domu.

Mimo zwiększającej się siły wiatru dotarliśmy do szkoły w Kaliskach, aby podglądać ptaki w karmnikach. Warto pamiętać o tym, że ptaki najłatwiej zastać przy stołówkach – czy to przygotowanych przez człowieka miejscach dokarmiania, czy tez poszukując w naturze zmarzniętych owoców na drzewach i krzewach.

Pamiętali o tym także uczniowie Zespołu Szkół w Gwizdałach uczestniczący w Ptakoliczeniu z NPK 29 stycznia. Młodsi uczestnicy wycieczki ze szkoły podstawowej wyruszyli z lornetkami podglądać ptaki na Pustych Łąkach, a gimnazjaliści prowadzili obserwacje na terenie Łochowa, m.in. uważnie badając wzrokiem drzewa owocowe w przydomowych ogródkach.

Uczestnicy wędrówki starali się korzystać z poznanych wskazówek, uważnie słuchać nowych uwag, dzięki czemu dostrzegliśmy kilka ciekawych gatunków ptaków. Czasem pomagały nam narady i konsultacje z literaturą. Obserwacje były tez pretekstem do zadawania nowych pytań, wyciągania ciekawych wniosków, a co za tym idzie – wzbogacania wiedzy przyrodniczej.

Najczęściej obserwowanymi ptakami okazały się sikory i gile. Na duchu podniosły nas także licznie przygotowane w przydomowych ogródkach stołówki dla ptaków.

A już wkrótce przekonamy się, jak z pomaganiem ptakom i obserwowaniem wyników swoich działań poradziły sobie szkoły z terenu naszego parku – od 16 do 31 marca czekamy na sprawozdania z działań w ramach konkursu „Dokarmiamy ptaki – zima 2010-2011”. Pamiętajmy jednak, że pomagamy naszym skrzydlatym przyjaciołom aż do nastania wiosny.

Życzymy wszystkim jak najwięcej udanych i budzących mnóstwo emocji obserwacji przyrody – o każdej porze roku!

     Jaka pora roku sprzyja ptasim obserwacjom? Każda! Kolejne obserwacje pozwalają nam wychwycić zmiany zachodzące w ptasim świecie w ciągu roku. Jak je prowadzić możemy dowiedzieć się w trakcie zajęć prowadzonych w Nadbużańskim Parku Krajobrazowym. „Ptasie opowieści – zima” to temat, który królował wśród parkowych zajęć przyrodniczych w styczniu i lutym. Tekst jest przeplatany zdjęciami z warsztatów w Szkole Podstawowej w Drażniewie. Zachęcamy również do obejrzenia relacji z Zimowego Ptakoliczenia.

 

     Zimą wiele ptaków poszukuje dodatkowego źródła pokarmu i schronienia w pobliżu naszych siedzib – blisko człowieka – zwiększa to nasze szanse na udaną obserwację:)

     Musimy jednak wziąć pod uwagę, że pozostają płochliwe, ostrożne i ciche, a ponadto oszczędzają energię i większość czasu spędzają skulone gdzieś na gałęzi. Ta wskazówka może wydawać się utrudnieniem, ale po zastanowieniu można znaleźć w niej pozytywne aspekty. Pozwala nam typować miejsca pobytu kryjących się ptaków – będą szukały miejsc, które osłonią je przed zimnem – najczęściej są to drzewa. Dodatkowo często spędzają czas bez ruchu – aby oszczędzać energię – ponieważ nie wiadomo, kiedy nadejdzie czas, gdy znów będzie okazja znaleźć coś do jedzenia.

     Niektóre przed noclegami zbierają się w grupy, aby siedząc tuż koło siebie ogrzewać się nawzajem. Daje nam to szanse na dostrzeżenie dużej liczby osobników naraz.

     Sukcesowi w obserwacjach może sprzyjać także fakt, że zimą ptaki zazwyczaj sprawiają wrażenie większych. Nie jest to jednak wynikiem przedzimowego objadania się – ptak stroszy pióra, aby korzystać z ciepła chronionego przez zatrzymaną między skórą a krańcem piór warstwą powietrza – podobnie my grzejemy się w puchowej kurtce.

     Ptasia aktywność wzrasta jednak, kiedy poszukują pożywienia. Jak jednak pozyskać je, gdy cały świat przysypany jest śniegiem? Może w jakimś gościnnym ogrodzie znajdą się pozostałe na drzewach i krzewach owoce? Sprawdź, czy w Twojej okolicy nie ma takiej naturalnej ptasiej stołówki – to świetny punkt obserwacyjny! Ponadto każdy z nas może osobiście zaprosić ptaki tuż pod swoje okno – przygotowując dla nich pożywne i świeże smakołyki w karmniku. A te bardziej nieśmiałe, które będą skradały się do źródła pokarmu wśród gałązek, również dostrzeżemy łatwiej, dzięki temu, że większość uśpionych zimą drzew pozbawionych jest liści.

     Zachęcamy do zimowych obserwacji – choćby tych ptaków, które w trakcie chłodów można zaobserwować tuż koło swojego domu.

     Dla tych którzy zmarzną podczas obserwacji i nie tylko – proponujemy wymyślanie gier i zabaw angażujących ruch – poniżej uczniowie SP w Drażniewie, którzy w trakcie gry przyrodniczej wcielali się w rożne ptasie postacie.

 

Serdecznie zapraszamy do udziału w warsztatach organizowanych przez MZPK-NPK.

Szczegółowe informacje – e-mail: edukacja.npk (at) gmail.com

skype: edukacja.npk, tel.: 25 644 13 71

(osoba odpowiedzialna: Natalia Wielechowska).

„Edukacja ekologiczna dzieci i młodzieży szkolnej w obszarach chronionych Nadbużańskiego Parku Krajobrazowego, poprzez film i fotografię poznajemy przyrodę parku (warsztaty w szkołach).”

 

W ramach „Edukacji ekologicznej dzieci i młodzieży szkolnej w obszarach chronionych Nadbużańskiego Parku Krajobrazowego, poprzez film i fotografię poznajemy przyrodę parku” przeprowadzono cykl 20 warsztatów edukacyjnych dla dzieci i młodzieży z terenu Nadbużańskiego Parku Krajobrazowego, w których wzięły udział szkoły podstawowe z: Grygrowa, Sterdyni, Czekanowa, Łysowa, Ceranowa, Korczewa, Kosowa Lackiego, Sadownego, Drażniewa, Nowego Bartkowa, Łazowa oraz gimnazja z: Przesmyk, Łysowa, Korczewa, Sterdyni, Stoczka Węgrowskiego, Sadownego, Kosowa Lackiego, Jadowa, Łochowa.

Warsztaty edukacyjne składały się z dwóch części. Część pierwsza została przygotowana i opracowana przez p.Artura Tabora – znanego autora filmów i albumów przyrodniczych. Dzięki bogatemu doświadczeniu oraz cennym wskazówkom autora uczniowie z nadbużańskich szkół mogli wzbogacić swoją wiedzę o sztuce fotografowania i filmowania przyrody w najbliższym środowisku ich życia.
Druga część warsztatów prowadzona była przez specjalistę NPK. Nadbużańskiej młodzieży została przekazana wiedza na temat walorów przyrodniczych i krajobrazowych Parku, praktycznego aspektu funkcjonowania ochrony przyrody w Polsce, a także różnorodności biologicznej i zrównoważonego rozwoju na terenie NPK.

 

Warsztaty wzbudziły wielkie zainteresowanie wśród młodzieży z małych, wiejskich szkół, która dobrze zna środowisko, w którym żyje.

 

Program zrealizowano dzięki dofinansowaniu Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Warszawie.

„Chirurgia i leczenie pomników przyrody na terenie Nadbużańskiego Parku Krajobrazowego i jego otuliny (na terenie powiatu: sokołowskiego i pułtuskiego)”.

 

Nadbużański Park Krajobrazowy od 9 lat prowadzi zabiegi pielęgnacyjne na pomnikach przyrody z terenu Parku i jego otuliny, co pozwala na zachowanie w dobrej kondycji zdrowotnej wiekowych i cennych przyrodniczo elementów miejscowych ekosystemów.

W roku 2008r. w ramach projektu finansowanego przez Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Warszawie udało się wykonać opryski zwalczające szrotówka kasztanowcowiaczka na 22 kasztanowcach zwyczajnych objętych ochroną pomnikową. Prace przeprowadzane były w okresie maj-czerwiec w czasie wzmożonego wylotu motyli. Dzięki tego typu zabiegowi liście na kasztanowcach pozostały zielone, aż do późnej jesieni.

 

W lipcu i wrześniu były wykonane zabiegi chirurgiczne na 192 pomnikowych drzewach z gatunku: lipa drobnolistna, klon pospolity, dąb szypułkowy. Cięcia pielęgnacyjne poprawiły statykę drzew, dodatkowo założone zostały elastyczne wiązania, które zapobiegają zniszczeniu drzew w czasie gwałtownych burz.